خواص گلاب: ۱۶ خاصیت شگفت انگیز برای پوست، مو، سلامتی و زیبایی
گلاب، عصاره طبیعی گل محمدی (Rosa damascena) است که خاستگاه اصلی آن ایران و به ویژه شهر قمصر (پایتخت گل و گلاب ایران) است. این مایع معطر سرشار از آنتی‌اکسیدان، ویتامین C و ترکیبات فنولی است و قرن‌هاست در طب سنتی ایرانی برای سلامت پوست، مو، آرامش اعصاب و رفع مشکلات گوارشی استفاده می‌شود. در این مطلب ۱۶ خاصیت شگفت‌انگیز گلاب را بررسی می‌کنیم؛ از درمان جوش صورت و آبرسانی پوست گرفته تا تقویت مو، بهبود خلق‌وخو و تسکین گلودرد. اگر به دنبال گلاب اصل قمصر هستید، با ما همراه باشید تا نحوه استفاده روزانه از این عصاره طبیعی را یاد بگیرید.
- درمان جوش صورت با گلاب
- نرم کننده و حالت دهنده مو
- لوسیون بدن
- پاک کننده چشم
- پاک کننده آرایش صورت
- آرامش بخش و ضداسترس
- گلاب برای مرطوب کردن پوست
- تقویت مو با گلاب
- سرشار از ویتامین C
- ضد جوش و التهاب پوست
- گلاب به عنوان دهان شویه طبیعی
- بهبود خلق و خو
- متعادل نگه داشتن PH پوست
- کمک به بهبود گلودرد
- تسکین ناراحتی های گوارشی
- باز کردن مسیرهای تنفسی
۱ . درمان جوش صورت با گلاب
برای درمان جوش صورت با گلاب؛ آب لیمو تازه و گلاب را به نسبت مساوی مخلوط کنید و با پنبه روی جوش‌ها بمالید. گلاب به دلیل خواص ضد میکروبی و ضد التهابی خود (بر اساس مطالعات روی ترکیبات گل محمدی) می‌تواند رشد باکتری‌های عامل آکنه را کاهش دهد و قرمزی را تسکین دهد. این روش برای پوست حساس ملایم است، اما قبل از استفاده تست انجام دهید.
۲. نرم‌کننده و حالت‌دهنده مو
گلاب به دلیل خواص آبرسانی، آنتی‌اکسیدانی و ضد التهابی خود، گزینه‌ای عالی برای نرم کردن و حالت دادن به مو است. ترکیبات و ویتامین‌های موجود در آن به حفظ رطوبت ساقه مو کمک می‌کنند، وز و خشکی را کاهش می‌دهند و مو را صاف‌تر می‌کنند. گلاب می‌تواند با متعادل کردن pH پوست سر و کاهش التهاب، محیط سالم‌تری برای مو ایجاد کند و به کاهش شوره و چربی اضافی کمک کند.
نحوه استفاده: پس از شستشوی مو با شامپو، کمی گلاب را روی موهای خیس اسپری کنید و به آرامی ماساژ دهید. می‌توانید آن را به عنوان نرم‌کننده استفاده کنید یا بعد از چند دقیقه آبکشی نمایید. برای موهای خشک و وز، استفاده روزانه توصیه می‌شود. این روش به‌ویژه برای موهای آسیب‌دیده از حرارت یا محیط خشک مفید است. همیشه از گلاب خالص و بدون افزودنی استفاده کنید.
۳. لوسیون بدن
یکی از مهم‌ترین خواص گلاب، قابلیت آبرسانی ملایم و بدون چربی به پوست بدن است. این عصاره گیاهی به عنوان یک مرطوب‌کننده طبیعی عمل می‌کند و رطوبت را به لایه‌های بالایی پوست می‌کشاند، در حالی که خواص ضد التهابی و آنتی‌اکسیدانی آن به تسکین قرمزی و تحریک پوست کمک می‌کند. عصاره گل محمدی می‌تواند التهاب ناشی از عوامل محیطی را کاهش دهد و برای پوست‌های خشک، حساس و مستعد تحریک مناسب باشد.
نحوه استفاده: چند قطره گلاب را به لوسیون بدن معمولی خود اضافه کنید یا مستقیم پس از استحمام تونر گلاب روی پوست مرطوب اسپری و ماساژ دهید. این ترکیب به حفظ رطوبت پوست کمک می‌کند و عطر ملایم و طبیعی به جا می‌گذارد.
۴. پاک‌کننده چشم
گلاب به دلیل خواص تسکین‌دهنده و ضدالتهابی ملایم، می‌تواند برای تمیز کردن ناحیه اطراف چشم و کاهش پف و خستگی مفید باشد. فلاونوئیدها و ترکیبات معطر موجود در آن به آرامش پوست ظریف اطراف چشم کمک می‌کنند و احساس خنکی ایجاد می‌کنند. از تماس گلاب با داخل چشم خودداری کنید.
نحوه استفاده ایمن: یک پد پنبه تمیز را به گلاب خنک آغشته کنید و به آرامی روی پلک‌های بسته قرار دهید (کمپرس خارجی). ۵ تا ۱۰ دقیقه نگه دارید. این روش برای کاهش پف، قرمزی خفیف و خستگی چشم مناسب است. هرگز گلاب را داخل چشم نریزید و در صورت وجود بیماری چشمی با پزشک متخصص مشورت کنید.
۵. پاک‌کننده آرایش صورت
گلاب به عنوان یک پاک‌کننده ملایم و طبیعی عمل می‌کند و می‌تواند به حذف آرایش سبک، چربی و آلودگی‌های سطحی پوست کمک کند. خواص ضد میکروبی و ضد التهابی آن باعث می‌شود پوست کمتر تحریک شود و در عین حال لایه محافظتی طبیعی آن حفظ گردد.
نحوه استفاده: چند قطره گلاب را به پاک‌کننده آرایش معمولی خود اضافه کنید یا با پنبه آغشته به گلاب، صورت را به آرامی پاک کنید. سپس با آب ولرم بشویید. این روش به لایه برداری ملایم کمک می‌کند و پوست را تازه و آبرسانی‌شده باقی می‌گذارد. برای آرایش سنگین، ابتدا از پاک‌کننده روغنی استفاده کنید و سپس گلاب را به کار ببرید.
۶. آرامش بخش
از جمله خواص گلاب می توان به تاثیرات آرام بخشی آن اشاره کرد. این قابلیت، به ویژه در کاهش خرناس های شبانه موثر خواهد بود. به علاوه، آرامش ناشی از مصرف گلاب به کاهش استرس و افزایش تمرکز کمک می کند. خواص تسکین دهندگی این عصاره در کاهش درد، تقلیل اضطراب و تقویت احساس طراوت و تازگی تأثیرگذار است. با تکیه بر خواص گلاب، می‌توانید پس از پشت سر گذاشتن یک روز پر هیاهو و پیش از خواب، اندکی از این عصاره طبیعی را به نوشیدنی دلخواه خود اضافه کرده و نوش جان کنید. انجام این کار به شما کمک خواهد کرد تا به خوبی استراحت کنید. بهبود کیفیت خواب در ترمیم بافت های بدن و زیبایی به شدت تاثیرگذار است.
۷. گلاب برای مرطوب کردن پوست
گلاب آبرسان طبیعی پوست است. قرن ها است که بشر از خواص گلاب برای زیبایی و تقویت پوست بهره می جوید. این عصاره، به عنوان محلولی مبتنی بر آب می تواند به طور مستقیم بر روی پوست استفاده شده یا به صورت خوراکی مصرف شود. مصرف این ماده می تواند روند رطوبت رسانی پوست را بهبود بخشیده و سلامت آن را تضمین کند.
گلاب از تقطیر گل محمدی قمصر به دست می آید. این روند در بسیاری از محصولات گیاهی از جمله ماسک گلاب برای پوست مورد استفاده قرار می گیرد. از خواص گلاب برای پوست می توان به توانایی جذب چربی اضافی و آبرسانی به آن اشاره کرد. به همین دلیل است که ترکیبات گیاهی تقطیر شده به سادگی می توانند در بازار محصولات زیبایی وارد شده و نقش عمده ای را برعهده بگیرند.
نکته: برای شستشوی صورت در هنگام صبح می‌توانید به جای آب از گلاب استفاده کنید. به این ترتیب، در ساعات اولیه روز، پوست خود را به خوبی مرطوب کرده و به طراوت و سلامت آن کمک خواهید کرد.
۸. تقویت مو با گلاب
وز کردن مو از جمله مشکلات رایجی است که هر دو گروه خانم ها و آقایان با آن دست به گریبان هستند. متخصصان از این مشکل با عنوان «هوازدگی مو» یاد می کنند. به طور معمول، قرار گرفتن در شرایط نامساعد جوی موجب از دست رفتن رطوبت مو می شود. در صورت عدم درمان، این امر در نهایت به ریزش مو می انجامد. از دیگر خواص گلاب می توان به قابلیت آن در برطرف کردن مشکل هوازدگی و توانایی تقویت ساختار مو اشاره کرد.
این عصاره با کمک مواد شیمیایی طبیعی خود می تواند در بهبود وضعیت مو موثر باشد. به طور خلاصه، می توان گفت که هیدروکربن های موجود در گلاب پوششی طبیعی بر روی مو ایجاد کرده و به دوام و استحکام آن کمک می کنند. به این ترتیب، شرایط نامساعد جوی به مراتب کمتر از گذشته بر موهای شما تاثیر می گذارند. برای سالم نگه داشتن موهای خود و کنترل وضعیت آن می‌توانید یک بطری اسپری کوچک حاوی گلاب را در کیف خود قرار داده و در صورت نیاز از آن استفاده کنید. از آن جا که شرایط جوی گرم و خشک مشکل وز کردن یا هوازدگی مو را تشدید می کند، انجام این کار، به ویژه در چنین آب و هوایی بسیار مفید خواهد بود.
۹. سرشار از ویتامین C
ویتامین C از آن دسته ترکیبات آلی است که به وفور در گلاب یافت می شود. این ویتامین بر زیبایی و سلامت عمومی بدن تاثیر به سزایی دارد. کمک به درمان لک، بهبود سلولی پوست و ناخن، محافظت در برابر اشعه ماوراء بنفش، رطوبت رسانی به پوست و جلوگیری از ایجاد چین و چروک از جمله خواص گلاب هستند که به واسطه وجود منبع قابل توجهی از ویتامین C محقق می شوند.
بنابراین، مصرف گلاب و دریافت ویتامین های موجود در آن را می توان از ضروریات رژیم غذایی و مراقبت های عمومی مرتبط با سلامت پوست و بدن برشمرد. اضافه کردن چند قطره گلاب به چای، آب میوه یا آب آشامیدنی به شما کمک خواهد کرد تا علاوه بر تأمین مایعات بدن بتوانید نیاز روزانه خود به ویتامین C را نیز تأمین کرده و سالم و زیبا بمانید. درست کردن شربت گلاب و قرار دادن آن در برنامه غذایی روزانه به تقویت سلامت بدن کمک خواهد کرد.
۱۰. خواص ضد التهابی گلاب
از جمله خواص گلاب می توان به تسکین التهاب چشم و حساسیت های پوستی اشاره کرد. این گیاه در ساختار مولکولی خود حاوی مقادیر زیادی ترکیبات فنول است. همین موضوع باعث می شود که گزینه مناسبی برای آرام کردن پوست های تحریک شده به شمار بیاید. می‌توانید ماسک نشاسته ذرت و گلاب را برای از بین بردن لک پوست امتحان کنید.
علاوه بر نوشیدن گلاب، می توان از عصاره آن در کرم ها و لوسیون ها نیز بهره جست. محصولات حاوی گلاب مانند ماسک گلاب برای پوست برای تقویت پوست بسیار مفید بوده و در کنترل التهابات پوستی دارای تاثیرات قابل توجهی هستند. گلیسیرین و گلاب ترکیبی شگفت انگیز برای سفیدی پوست است.
۱۱. گلاب به عنوان دهان شویه طبیعی
دانشمندان دریافته اند که گلاب می تواند به عنوان دهان شویه نیز کاربرد داشته باشد. اثرات آرام بخشی و ضد التهابی این عصاره گیاهی به حفظ و بهبود سلامت دهان و دهان کمک می کند. مطالعات نشان داده اند که خواص ضد التهابی گلاب می تواند در تقویت بافت لثه هم موثر باشد. بنابراین، شما هم می توانید قبل یا بعد از خواب اندکی گلاب را در دهان خود چرخانده و از آن به عنوان یک دهانشویه طبیعی استفاده کنید. به این ترتیب، علاوه بر طعم مطبوع و بوی خوش گلاب می توانید از فواید دیگری نظیر کاهش التهاب و تقویت بافت لثه نیز بهره مند شوید.
۱۲. بهبود خلق و خو
معروف است که می گویند، عقل سالم در بدن سالم! در حقیقت، سلامت ذهن به طور مستقیم بر سلامت و زیبایی بدن تاثیر می گذارد. بنابراین، به همان اندازه که برای جلوگیری از ایجاد چین و چروک صورت، درمان جوش صورت یا کاهش وزن زمان صرف می کنید، باید برای سلامت روح و روان خویش نیز اهمیت قائل باشید. تحقیقات انجام شده، رابطه میان مصرف گلاب و تثبیت خلق و خو را نشان داده اند. به این ترتیب، تقویت و بهبود شرایط روحی و روانی را نیز می توان در زمره خواص گلاب برشمرد. از دیگر فواید گلاب می توان به قابلیت حفاظت از ساختار عصبی اشاره کرد. منظور این است که مصرف روزانه مقدار اندکی گلاب می تواند به شما کمک کند که زندگی شادتر و عمر طولانی تری را پیش رو داشته باشید.
در صورتی که در ساعات بعد از ظهر دچار کاهش سطح انرژی می شوید، می توانید با تکیه بر خواص گلاب، اندکی از آن را به چای یا قهوه خود افزوده و تغییر را احساس کنید. به این ترتیب، زردینه های موجود در گلاب به همراه کافئین موجود در قهوه و چای به شما کمک خواهند کرد تا از سطح هوشیاری بالاتری برخوردار شوید.
۱۳. متعادل نگه داشتن PH پوست
میزان اسیدی بودن پوست یا یک محلول مبتنی بر آب در مقیاس PH سنجیده می شود. میانگین PH پوست انسان 4.7 است. آب لوله کشی شهری از میانگین PH 6.7 تا 8.8 برخوردار است. این به معنای آن است که استفاده از آب لوله کشی می تواند PH پوست را کاهش دهد. گلاب با میانگین PH 5 نیز قادر است میزان اسیدیته پوست را تقلیل دهد. استفاده از گلاب و اسپری کردن آن بر روی پوست موجب می شود که میانگین PH سطح خارجی پوست کاهش یافته و به این ترتیب، باعث می شود که این عضو وسیع بدن از ظاهری به مراتب سالم تر، جوان تر و درخشنده تر برخوردار شود. بنابراین، تنظیم PH پوست یکی از مهم ترین خواص گلاب به شمار می رود. برای استفاده مداوم و روزمره از گلاب، بهتر است یک بطری گلاب خالص را در حمام نگهداری کرده و پس از استحمام اندکی از آن را بر روی پوست صورت و بدن خود اسپری کنید. به این ترتیب، می توانید علاوه بر خواص کاهش دهندگی PH پوست از عطر و بوی طبیعی آن نیز بهره مند شوید.
۱۴. کمک به بهبود گلودرد
عصاره به دست آمده از تقطیر گلبرگ های گل سرخ از توانایی تسکین التهابات موجود در گلو برخوردار است. قبایل بومی آمریکا، سالیان سال پیش از این خاصیت گلاب برای بهبود سرماخوردگی و گلودرد به ویژه برای کودکان استفاده می کردند. بنابراین، در صورت احساس درد و التهاب در گلو می توانید اندکی گلاب را به چای داغ افزوده و میل کنید. بدیهی است که انجام این کار، تنها برای تسکین موقتی درد و التهاب توصیه شده و علت بروز التهاب را از بین نخواهد برد. بنابراین، در صورت بیماری لازم است به پزشک مراجعه کرده و از روش های درمانی پیشنهادی وی تبعیت کنید.
۱۵. تسکین ناراحتی های گوارشی
محققان، کمک به تسکین ناراحتی های گوارشی و دردهای قاعدگی را در زمره خواص گلاب بر می شمارند. این عصاره طبیعی به دلیل برخورداری از مقادیر بالای آنتی اکسیدان و سایر اسیدهای آمینه سالم می تواند در کاهش درد و انقباضات معده موثر باشد. انقباض و نفخ معده اتفاق دردناکی است که ممکن است روند عادی فعالیت های روزمره را دچار اختلال کند. بدیهی است که خواص گلاب به عنوان یک روش درمانی برای بیماری های مزمن کاربردی ندارند. با این حال، این ماده دارای ویژگی های آنتی اسیدی بوده و در بهبود موقتی ناراحتی های یاد شده موثر خواهد بود. در ضمن، گلاب می تواند به عنوان یک ماده ملین طبیعی عمل کند. بنابراین، اگر در حال نوش جان کردن خوراکی هستید که ممکن است موجب ایجاد نفخ و ناراحتی دستگاه گوارش شما شود، تنها با افزودن چند قطره از این عصاره طبیعی به نوشیدنی خود و بهره مندی از خواص گلاب می توانید این روند را به شکل موثری کاهش دهید.
۱۶. باز کردن مسیرهای تنفسی
محققان دریافته اند که گلاب به واسطه دارا بودن اسید سیتریک می تواند در مقابله با سرفه و گرفتگی ریه موثر باشد. بنابراین، باز کردن مسیرهای تنفسی و ساده کردن روند ورزش و فعالیت روزمره را نیز می توان از جمله خواص گلاب برشمرد. از دیگر خواص گلاب می توان به بهبود تناسب اندام و جلوگیری از ابتلا به بیماری های مختلف اشاره کرد. بنابراین، قبل از انجام فعالیت های ورزشی می توانید مقداری از این عصاره گیاهی را به نوشیدنی دلخواه خود اضافه کنید. این کار به شما کمک خواهد کرد تا تمرینات ورزشی خود را به مراتب ساده تر و طولانی تر از گذشته انجام دهید. این امر، به ویژه در روزهای گرم سال تأثیرگذارتر خواهد بود.
نحوه استفاده روزانه از گلاب
گلاب را می‌توانید به صورت خوراکی (چند قطره در آب یا چای)، موضعی (اسپری روی پوست و مو) یا در ماسک‌ها استفاده کنید.
- برای پوست: صبح و شب بعد از شستشو اسپری کنید.
- برای مو: بعد از شامپو روی ساقه مو ماساژ دهید.
- برای آرامش: قبل از خواب در آب گرم بریزید.
- همیشه از گلاب اصل قمصر استفاده کنید تا خواص واقعی آن را دریافت کنید.
اگر می خواهید از گلاب خانگی استفاده کنید، مطلب «طرز تهیه گلاب در خانه» را بخوانید.
ترکیب گلاب با عرق بیدمشک
گلاب به تنهایی خواص آرامش‌بخشی، ضدالتهابی و نشاط آوری فراوانی دارد، اما وقتی با عرق بیدمشک ترکیب شود، تأثیر آن به شکل چشمگیری افزایش پیدا می‌کند. این ترکیب یکی از قدیمی‌ترین و محبوب‌ترین نوشیدنی‌های گیاهی در طب سنتی ایران است که برای تقویت قلب، کاهش اضطراب، بهبود خواب و مقابله با گرمازدگی بسیار توصیه می‌شود.
عرق بیدمشک با طبع معتدل، اثرات گلاب را کامل می‌کند و شربتی دلپذیر و مفید به وجود می‌آورد که هم طعم خوبی دارد و هم برای سلامت عمومی بدن سودمند است. بسیاری از افراد این ترکیب را به صورت شربت در روزهای گرم سال یا قبل از خواب مصرف می‌کنند.
برای آشنایی کامل با خواص این ترکیب، روش تهیه شربت بیدمشک و گلاب و نحوه مصرف صحیح آن می‌توانید مطلب اختصاصی ما را در صفحه خواص عرق بیدمشک و گلاب بخوانید.
مضرات و نکات احتیاطی گلاب
گلاب طبیعی و اصل بدون خطر است، اما در افراد حساس ممکن است باعث واکنش آلرژیک شود. قبل از استفاده گسترده تست کنید. در صورت بارداری یا بیماری خاص با پزشک مشورت کنید. مصرف بیش از حد خوراکی توصیه نمی‌شود.
گلاب اصل قمصر
گلاب دو آتیشه قمصر، یکی از پرکاربردترین عرقیات گیاهی، از مرغوب‌ترین گل محمدی جهان (با بالاترین میزان اسانس طبق پژوهش‌های بلغاری) تولید می‌شود و عطر و خواص قوی‌تری دارد. برای تشخیص اصل بودن به صفحه «بهترین روش تشخیص گلاب اصل» مراجعه کنید.
سوالات متداول
۱. آیا گلاب برای پوست مفید است؟
بله. مطالعات نشان می‌دهد عصاره گل محمدی خواص ضد التهابی، آنتی‌اکسیدانی و ضد میکروبی دارد و می‌تواند قرمزی، التهاب و رشد برخی باکتری‌ها را کاهش دهد. همچنین به تعادل PH پوست کمک می‌کند.
۲.آیا گلاب جوش صورت را درمان می‌کند؟
گلاب با خواص ضد باکتریایی و قابض خود می‌تواند باکتری‌های عامل آکنه را مهار کرده و التهاب را کاهش دهد. ترکیب با لیمو یا استفاده خالص به‌صورت اسپری توصیه می‌شود، اما جایگزین درمان پزشکی نیست.
۳. PH گلاب چقدر است و چرا مهم است؟
بین ۴ تا ۴.۵ است که نزدیک به PH طبیعی پوست (۴.۱–۵.۸) است و به حفظ لایه محافظتی پوست کمک می‌کند.
۴. آیا می‌توان گلاب را روزانه مصرف کرد؟
بله، نحوه مصرف گلاب؛ موضعی برای پوست، خوراکی (شربت و دمنوش) برای سلامتی است. در صورت بروز حساسیت از مصرف آن خودداری کنید.
۵. تفاوت گلاب اصل قمصر با انواع دیگر چیست؟
گلاب قمصر به دلیل کیفیت بالای گل محمدی (بالاترین میزان اسانس) عطر و خواص قوی‌تری دارد.
سخن آخر
همان طور که به تفصیل گفته شد، خواص گلاب بسیار متنوع است. به همین دلیل هم می توان از آن در زمینه های مختلفی استفاده کرد. افزودن این عصاره گیاهی مفید به لوسیون های پوست و بدن و حتی آب آشامیدنی می تواند در بهبود سلامت عمومی و طراوت پوست و مو تاثیرگذار باشد.
قرن ها است که بشر از خواص گلاب و فواید درمانی آن بهره می جوید. فواید گلاب و کاربرد آن در بهبود سلامت عمومی و زیبایی ابتدا توسط تمدن های باستانی و کهن شناسایی شده و همچنان هم در سراسر جهان مورد استفاده قرار می گیرد. این عصاره طبیعی و مفید علاوه بر کلیه مزایا و خواصی که دارد از طعمی مطبوع و بویی خوش نیز برخوردار است.
